Wolne rodniki – starzenie skóry i kosmetyki

Starzenie się organizmu jest zjawiskiem, które rozwija się wraz z upływem czasu i ma związek z nieodwracalnymi w większości przydatków zmianami, związanymi z biochemią organizmu. Nie bez znaczenia są uszkodzenia tlenowe, które wpływają znacząco na postępowanie procesów, np. starzenie skóry.

Proces ten jest wynikiem trzech, związanych ze sobą zjawisk

• naturalny proces degeneracji organizmu;
• glikacja, czyli łączenie się białek budulcowych z cukrami;
• działanie promieni UV.

Do ważniejszych naturalnych czynników zaliczamy:

• upośledzenie centrów energetycznych komórki – mitochondriów;
• ekspresja genów starzenia się;
• coraz słabsze działanie polimerazy DNA, która nie jest już w stanie eliminować z taką dokładnością błędów, z jaką zaczynają się one gromadzić w komórkach;
• skracanie się telomerów;
• zmiany hormonalne zachodzące w organizmach kobiet (menopauza) i mężczyzn (andropauza).

Wolne rodniki przyśpieszają starzenie skóry

W wymienionych powyżej procesach biorą udział wolne rodniki, które swą naturą chemiczną stymulują ich zachodzenie (np. są czynnikiem przyczyniającym się do apoptozy komórek). Wolne rodniki przyspieszają starzenie skóry, niszczą włókna kolagenowe i elastynowe skóry właściwej, stymulując w ten sposób powstawanie zmarszczek.

Należy podkreślić, że wolne rodniki, a zwłaszcza RFT, są niebezpieczne dla składników leków, kosmetyków i pożywienia. Dotyczy to szczególnie produktów kosmetycznych, które w swoim składzie zawierają nienasycone kwasy tłuszczowe. Preparaty te są więc przez to narażone na stopniową utratę właściwości odżywczych i użytkowych. Mogą również ulec procesowi autooksydacji, reagując z RFT. Takim niekorzystnym zmianom ulegać będą również składniki kompozycji zapachowych jak terpenoidy. Utlenianie kwasów tłuszczowych zawartych w kosmetykach prowadzi do powstania ketonów, niższych kwasów alifatycznych, hydroksy-tekono-epoksykwasówi aldehydów.

Aby zabezpieczyć preparaty kosmetyczne przed samoutlenieniem, zalecane jest:

• ograniczenie dostępu tlenu i światła (np. poprzez używanie hermetycznych, szczelnych opakowań);
• przechowywanie kosmetyków w niskich temperaturach;
• eliminację z otoczenia związków utleniających;
• stosowanie naturalnych i syntetycznych środków antyutleniających (SPU).

Do najczęściej stosowanych SPU należą:

• Alfa-Tokofelor;
• Palmitynian L – Askorbylu – pochodna witaminy C;
• Ekstrakty z roślin, które zawierają związki polifenolowe;
• Butylohydroksyanizol oraz Butylohydroksytoluen (dotyczy kompozycji zapachowych);
• Galusan propylu.

Źródło: Wodór cząsteczkowy, opracowanie – Janusz Furczoń oraz Jacek Wikarski Naturopata Alergikus

Przeczytaj również:

• Wodór – co to jest